Lektor – zawód wymarły?


Ich głosy słyszymy przez cały dzień. W autobusie, tramwaju, reklamach czy podczas wieczornego relaksu przy filmie. O kim mowa? O lektorach, osobach, które towarzyszą nam od rana do wieczora. Kojarzymy ich głosy, ale czy wiemy, jak wyglądają oraz jaki mają dorobek w swojej karierze? A co najważniejsze: jak się nazywają?

Co jest lepsze?

Od wielu lat nieustannie toczy się dyskusja, co będzie najlepsze dla widzów: lektor, napisy czy może dubbing. W 2002 roku przeprowadzono badania. Ponad połowa Polaków wolała oglądać filmy, w których kwestie bohaterów były czytane przez lektora. Obecnie w telewizji cały czas puszczane są programy z lektorem. Dlaczego wciąż ma on przewagę nad napisami? Zapewne dlatego, że ta forma nie wymaga tak dużego skupienia, jak w przypadku napisów, a głosy lektorów idealnie wpasowują się w cały film. Jest to również duże ułatwienie dla osób starszych. Polska jest jednym z nielicznych krajów, które wybrały właśnie taką formę tłumaczenia dialogów filmowych, dlatego warto poznać chociaż niektóre głosy znane z telewizora.

Czytał Tomasz Knapik

Tomasz Knapik lektorem został zupełnie przypadkowo. Jego kariera zaczęła się od rozgłośni harcerskiej. Bardzo długo pracował w radiu, dopiero później rozpoczął pracę w telewizji. Ma doktorat w dziedzinie elektroniki, wykładał również na Politechnice Warszawskiej. W 2008 roku nagrał komunikaty głosowe do systemu informacji pasażerskiej w pojazdach ZTM w Warszawie. Oglądając przeprowadzane z nim wywiady można wywnioskować, że jest to człowiek skromny, o czym świadczyć może jego zwyczajny ubiór (z reguły jest to kamizelka). Cechuje go również wielki dystans do siebie. Chętnie opowiada o swoich przejęzyczeniach oraz wpadkach w karierze lektorskiej. Na wielokrotnie zadawane mu pytanie, czego by nie przeczytał, odpowiada, że jedynie spotów wyborczych, ponieważ ludzie w Polsce nie potrafią zrozumieć, że to, co lektor czyta, niekoniecznie musi zgadzać się z jego poglądami. Obecnie coraz częściej współpracuje z twórcami YouTube oraz bierze udział w wielu spotkaniach organizowanych m.in. przez studentów.

Alexis, Gandalf, Neo

Maciej Gudowski swoją pracę jako spiker radiowy rozpoczął w roku 1984. Do branży trafił z konkursu ogłoszonego przez Polskie Radio. Po jakimś czasie dostał propozycję pracy przy czytaniu list dialogowych w Telewizji Polskiej. W styczniu 1986 roku przeczytał swój pierwszy film. Jego głos można kojarzyć z serii o Jamesie Bondzie, Matrixa czy serialu Dynastia. Na swoim koncie ma również serię Władcy Pierścieni. Nagrał też komunikaty głosowe dla warszawskiej Szybkiej Kolei Miejskiej oraz drugiej linii stołecznego metra. Gdy przyjrzymy się jego osobie przez pryzmat wywiadów, zobaczymy uśmiechniętego, chętnego do rozmowy człowieka.

Jedyna kobieta w męskim gronie

Krystyna Czubówna, tak samo jak Tomasz Knapik czy Maciej Gudowski, pracę głosem zaczęła od radia. Przez długi czas współpracowała z Panoramą jako prezenterka. Jest to jedna z nielicznych kobiet, a na pewno najbardziej popularna w Polsce, która pracuje jako lektor. Jak sama mówi, kobiety są w tym zawodzie dyskryminowane. Ich szanse na czytanie list dialogowych do filmów fabularnych są nikłe, jeśli nie zerowe. Jej głos możemy usłyszeć w filmach dokumentalnych czy przyrodniczych.

Szalik i zero zimnego piwa

Mimo że zawód lektora istnieje, odkąd pojawiła się telewizja, wciąż nie powstały szkoły lektorskie, w których adepci tej sztuki mogliby ćwiczyć swój głos oraz dykcję. Lektorem zostaje się przypadkowo. Jak widać na przykładzie wymienionych przez mnie osób, lektorzy najczęściej rozpoczynają swoja karierę jako radiowcy. Dopiero wtedy ktoś z telewizji wyłapuje ich niesamowite, specyficzne głosy. Zawód lektora wymaga dużego zaangażowania i poświęcenia. Na nagraniach nieraz spędza się po kilkanaście godzin dziennie, a nierzadko trzeba zrezygnować z używek na rzecz swojego głosu. Lektorzy przyznają, że ich elementem rozpoznawczym jest szalik. Nie z racji pogoni za modą, lecz dbałości o narzędzie pracy, jakim jest głos.

Autor: Alicja Kowalczyk

Korekta: Kinga Perużyńska

Advertisements

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s